Voedingswaarden van wijn berekenen: energiewaarde in kJ en kcal per 100 ml
Voor het e-label heeft elke wijn een voedingswaardetabel per 100 ml nodig. De meeste wijnhuizen nemen de waarden uit het laboratoriumrapport of uit de rekentool van hun wijnbouwvereniging. Toch is het de moeite waard de berekening eenmaal te begrijpen: dan valt een typefout op voordat hij op duizend etiketten staat.
Waar de energiewaarde vandaan komt
Bij droge wijn komt meer dan negen tiende van de energiewaarde van de alcohol. Suiker en organische zuren dragen weinig bij, vet en eiwit praktisch niets. Het levensmiddelenrecht legt hiervoor vaste omrekeningsfactoren vast.
| Bestanddeel | kJ per gram | kcal per gram |
|---|---|---|
| Alcohol (ethanol) | 29 | 7 |
| Koolhydraten (suiker) | 17 | 4 |
| Organische zuren | 13 | 3 |
| Meerwaardige alcoholen (bijv. glycerol) | 10 | 2,4 |
| Eiwit | 17 | 4 |
| Vet | 37 | 9 |
Stap 1: alcohol in gram
Op het etiket staat de alcohol in volumeprocent. Voor de berekening heb je gram per 100 ml nodig. Ethanol weegt ongeveer 0,789 gram per milliliter. Een wijn met 12,5 % vol bevat dus 12,5 × 0,789 = 9,86 gram alcohol per 100 ml.
Stap 2: suiker en zuur
Restsuiker en totaal zuur staan in het analyserapport meestal in gram per liter. Gedeeld door tien krijg je de waarde per 100 ml. 2 g/l restsuiker is 0,2 g per 100 ml, 6 g/l zuur is 0,6 g per 100 ml.
Het rekenvoorbeeld
| Bestanddeel | Hoeveelheid per 100 ml | kJ | kcal |
|---|---|---|---|
| Alcohol (12,5 % vol) | 9,86 g | 286,0 | 69,0 |
| Suiker (2 g/l) | 0,2 g | 3,4 | 0,8 |
| Zuur (6 g/l) | 0,6 g | 7,8 | 1,8 |
| Totaal | - | 297 | 72 |
Op het etiket zou dan „E = 297 kJ / 72 kcal” per 100 ml komen te staan. Het zuur verschuift het resultaat met een paar kilojoule: wie het weglaat, komt op 289 kJ uit. Beide komen voor. Wat telt, is dat je dezelfde methode gebruikt als je vereniging of laboratorium.
Koolhydraten en suikers
In de tabel staan koolhydraten en daaronder „waarvan suikers”. Juridisch horen ook meerwaardige alcoholen zoals glycerol bij de koolhydraten. Daarom ligt de koolhydraatwaarde in het rapport vaak boven die van de suiker. Waarden onder 0,5 g mogen als „< 0,5 g” worden vermeld.
Afronden
- Energiewaarde: op hele kJ en kcal
- Koolhydraten, suikers: op één decimaal, onder 0,5 g als „< 0,5 g”
- Vet, eiwit, zout: bij wijn meestal vervangen door de zin „Bevat verwaarloosbare hoeveelheden …”
Overnemen in het e-label
In de Same-QR-sjabloon „Wijn-e-label” vul je de kant-en-klare waarden in: energiewaarde in kJ en kcal, koolhydraten, suikers. De pagina toont ze als tabel per 100 ml en zet de zin over de verwaarloosbare hoeveelheden er zelf bij. Er wordt daar niets berekend, de waarden blijven precies zoals je ze uit het rapport overneemt.
Veelgestelde vragen
Een droge wijn met 12,5 % vol heeft ongeveer 72 kcal per 100 ml. Een glas van 125 ml komt daarmee op ongeveer 90 kcal, twee glazen van 125 ml op ongeveer 180 kcal.
Nee. Berekende waarden op basis van bekende analysegegevens zijn toegestaan. Bewaar wel de grondslag: rapport, rekentool of tabelwaarden.
Meestal door glycerol of zuur: sommige berekeningen nemen ze mee, andere niet. Houd voor alle wijnen één methode aan.
Nieuwe artikelen rechtstreeks in je inbox
Tips over dynamische QR-codes, nieuwe functies, geen spam. Altijd opzegbaar.
Door je aan te melden stem je in met het ontvangen van de nieuwsbrief. Je kunt je toestemming op elk moment intrekken via de afmeldlink in elke e-mail.