Wijn-e-label maken: ingrediënten en voedingswaarden via QR-code, stap voor stap

Sinds 8 december 2023 geldt voor wijn wat bij andere levensmiddelen allang verplicht is: een ingrediëntenlijst en een voedingswaardedeclaratie. De basis is EU-verordening 2021/2117. Ze geldt voor wijnen die vanaf die dag zijn geproduceerd; oudere voorraden mogen nog worden verkocht. Zodat het achteretiket niet uit zijn voegen barst, biedt de verordening een uitweg: een deel van de gegevens mag elektronisch beschikbaar zijn, via een QR-code die naar een eigen pagina leidt. Die pagina heet e-label.

Wat op het etiket moet blijven

Het e-label vervangt niet alles. Op de fles blijven de klassieke verplichte vermeldingen staan, plus de allergenen met het woord „Bevat”. Bij wijn zijn dat bijna altijd sulfieten, afhankelijk van de klaring ook ei of melk. De energiewaarde mag op het etiket staan, afgekort met „E”, bijvoorbeeld „E = 297 kJ / 72 kcal per 100 ml”. De volledige ingrediëntenlijst en de rest van de voedingswaardetabel mogen dan naar het e-label verhuizen.

Wat op het e-label hoort

• de ingrediëntenlijst in aflopende volgorde, allergenen benadrukt
• de voedingswaardedeclaratie per 100 ml: energiewaarde, vet, verzadigde vetzuren, koolhydraten, suikers, eiwit, zout
• bij wijn gebruikelijk: de zin „Bevat verwaarloosbare hoeveelheden vet, verzadigde vetzuren, eiwit en zout” in plaats van losse nulwaarden
• de taal van het land waar de wijn wordt verkocht

Wat niet op het e-label mag

Hier zit de meest gemaakte fout. De Europese Commissie heeft in een mededeling van november 2023 duidelijk gemaakt dat het e-label niet samen met verkoop- of reclame-inhoud mag worden getoond en geen gegevens van gebruikers mag verzamelen of analyseren. Een link naar de webshop, een prijsvraag of een nieuwsbriefveld horen daar niet thuis. Wie shop en verhaal van het wijnhuis wil laten zien, maakt daarvoor een tweede pagina met een eigen QR-code.

Zo maak je het e-label met Same-QR

• Kies in het dashboard onder „Website aanmaken” de sjabloon „Wijn-e-label” en vul de naam van de wijn in.
• Plak de ingrediënten en vul het allergeen in, meestal „sulfieten”. Op de pagina wordt het in de ingrediëntenlijst automatisch vet gedrukt.
• Vul energiewaarde in kJ en kcal, koolhydraten en suikers per 100 ml in. De waarden krijg je van je laboratorium of uit de rekentool van je wijnbouwvereniging.
• Laat de schakelaar voor „verwaarloosbare hoeveelheden” aan als vet, eiwit en zout praktisch nul zijn.
• Controleer de gegevens van de exploitant, publiceer, download de QR-code en geef hem aan de drukkerij.

De sjabloon heeft bewust geen knoppen, geen aanbieding en geen shoplink, en toont ook in het gratis abonnement geen verwijzing naar Same-QR. Er wordt alleen volledig anoniem geteld: een totaal van scans en weergaven, zonder IP-adres, zonder cookie, zonder enige informatie over de bezoekers. Voor wijnhuis, verkoop aan huis en shop is er de sjabloon „Wijnhuis”.

Eén QR-code per wijn, en de oogst?

Ingrediënten en voedingswaarden horen bij de afzonderlijke wijn en kunnen per oogstjaar veranderen. Daarom heeft elke wijn zijn eigen e-label nodig. Omdat de QR-code dynamisch is, blijft hij hetzelfde als alleen de waarden veranderen: je vult de nieuwe cijfers in en het gedrukte etiket blijft geldig. Verandert de wijn ingrijpend, dan maak je voor het nieuwe oogstjaar een nieuwe pagina aan en laat je de oude staan voor de flessen die in de handel zijn.

Voor het drukken

Naast de QR-code moet duidelijk zijn waarvoor hij staat. Volgens de uitleg van de Commissie volstaat een kale „i” daarvoor niet. Gebruikelijk is het woord „Ingrediënten” of „Ingrediënten & voedingswaarden”. Stem de precieze vormgeving voor het drukken af met je wijnbouwvereniging of de bevoegde controle-instantie. Zij beslissen bij twijfel, niet de aanbieder van de QR-code.

Veelgestelde vragen